De rol van de omgeving van kinderen op het ontwikkelen van gezond eetgedrag

Interview met Marjon Bachra

Jong starten met het stimuleren van een gezonde leefstijl is belangrijk voor de gezondheid gedurende het leven. Ouders hebben hierbij een voorbeeldfunctie, maar ook de omgeving waarin kinderen opgroeien is van grote invloed.
Het FrieslandCampina Institute sprak met Marjon Bachra, directeur van Jongeren Op Gezond Gewicht (JOGG), over de invloed van de omgeving op het ontwikkelen van een gezond gewicht bij kinderen.


Gezond opgroeien

De rol van de omgeving van kinderen op het ontwikkelen van gezond eetgedrag – Interview met Marjon Bachra 1Marjon Bachra: ‘Ieder kind heeft het recht om gezond op te groeien. Daarom zet JOGG zich in voor een vitale samenleving waarin alle kinderen en jongeren leren, wonen, werken en spelen in een omgeving waarin gezond leven leuk en makkelijk is.’

‘In Nederland is één op de acht kinderen te zwaar. In achterstandswijken is dit zelfs één op de drie kinderen. Dit heeft niet alleen fysieke gezondheidsgevolgen, maar is ook van invloed op het psychosociaal functioneren van kinderen. Daarnaast zie je dat ongezond eetgedrag vaak doorzet naar volwassen leeftijd. Van de volwassenen in Nederland is anno 2019 de helft te zwaar. Als deze huidige trend doorgaat, spreken we over 62% van de volwassenen in 2040.’

De JOGG-aanpak

Het gezonder maken van de omgeving van kinderen vraagt om een integrale aanpak. JOGG werkt daarom samen met verschillende partijen.

Marjon Bachra: ‘Inmiddels zijn meer dan 140 Nederlandse gemeenten aangesloten bij JOGG. In deze gemeenten werken lokale JOGG-teams samen met bestuurders, ambtenaren, sportcoaches, leraren, ondernemers, jeugdhulpverleners, wijkbewoners, ouders én kinderen aan een gezonde omgeving. Zij stimuleren onder andere water drinken in de klas, creëren een gezonder aanbod in de sportkantine, maken veilige speelplaatsen, informeren ouders over het eten van groenten, plaatsen watertappunten of sluiten aan bij evenementen als de Koningsspelen of de Avond4daagse.

Een andere voorbeeld is de Gezonde Schoolkantine. JOGG draagt bij aan dit project met het Akkoord Gezonde Voeding op Scholen. In Gezonde Schoolkantines worden in de kantine en automaten meer gezonde opties aangeboden. Om dit te realiseren wordt samengewerkt met schoolbesturen, het Voedingscentrum, cateraars en producenten. Ook wordt er sinds kort gewerkt aan het gezonder maken van het aanbod in dagattracties zoals pretparken en dierentuinen. Onderzoek van JOGG toonde aan dat er op deze plekken weinig gezonde opties zijn, terwijl er vanuit ouders wel veel behoefte naar is.’

‘Ik hoop dat het in de toekomst veel logischer en makkelijker gaat worden om een gezonde keuze te maken. We gaan hier al steeds meer naar toe, maar we zijn er nog niet. Ik verwacht wel dat er in de toekomst een omslag gaat komen en er meer besef komt over het belang van een gezonde leefstijl al vanaf jonge leeftijd.’

Rol van professionals

Marjon Bachra benadrukt dat JGZ professionals, zoals jeugdartsen en jeugdverpleegkundigen, een belangrijke rol kunnen spelen in het stimuleren van gezond eetgedrag bij kinderen. ‘JOGG heeft verschillende tools ontwikkeld om het belang van een gezonde leefstijl op een leuke manier bespreekbaar te maken op het consultatiebureau. Ook zet JOGG zich in voor kinderen die al te zwaar zijn. Adviezen over gezonde voeding en bewegen, bijvoorbeeld door een diëtist, is niet altijd voldoende. Soms is er meer aan de hand. Dit wordt vaak gezien in achterstandswijken, waar problemen zoals armoede, werkeloosheid, stress en schulden een rol spelen. Gezinnen in deze situatie hebben vaak meer hulp nodig. Het model ‘Ketenaanpak overgewicht kinderen’ geeft handvatten hoe professionals kunnen samenwerken om deze kinderen te helpen.’

Tijdens het FrieslandCampina Institute Jong geleerd is oud gedaan congres op 29 november 2019 zal Marjon Bachra dieper ingaan op de rol van de omgeving op een gezond gewicht bij kinderen.