Voedingsadvies voor sporters

Interview met Floris Wardenaar

Sporters zijn zich niet altijd bewust van het belang van basisvoedingsmiddelen in hun voeding. Het is bekend dat vooral duursporters letten op hun voedingspatroon. Maar het is onduidelijk wat precies de voedingsinname van sporters is. Daarom onderzoekt Floris Wardenaar, sportdiëtist en sinds 2012 PhD kandidaat aan de Wageningen Universiteit, de voedingsinname en suppletiegebruik van sporters in Nederland.

Voedingsadvies voor sporters

Rol van de sportdiëtist

Floris Wardenaar, sportdiëtist en hoofddocent aan de Hogeschool Arnhem en Nijmegen vertelt meer over de rol van de sportdiëtist: ‘Een sporter heeft vaak het idee dat hij of zij de juiste voedingsmiddelen kiest, maar dit is niet altijd het geval’. De sportdiëtist speelt een belangrijke rol bij het optimaal aanpassen van het voedingspatroon van de sporter. ‘Ik begin vaak met adviezen gericht op de basisvoeding en vervolgens kijk ik of het eetmoment kan worden verplaatst naar een ander moment, bijvoorbeeld voor of na de training. Of het toetje kan worden vervangen door een bakje kwark op een ander moment’. De sportdiëtetiek focust zich primair op het verbeteren van de sportprestatie. ‘Dit betekent dat je soms voedingsmiddelen met veel koolhydraten en een lage nutriëntendichtheid adviseert. Toch is het zo dat bij de focus op het verbeteren van de sportprestatie op de lange termijn ook het gezondheidsaspect wordt meegenomen’.

Supplementgebruik bij sporters

Floris kijkt in zijn promotieonderzoek naar de voedingsinname en suppletiegebruik van sporters in Nederland. Een voedselconsumptiepeiling onder de sportende populatie is sinds 1989 niet meer uitgevoerd. ‘De resultaten moeten nog gepubliceerd worden, maar ik kan al zien dat het gebruik van supplementen verschilt per type sporter’. ‘Over het algemeen zien sporters de verhouding basisvoeding versus supplementen als 80:20, maar er zijn individuele verschillen en extreem hoge scores voor het gebruik van supplementen’. ‘Het gebruik van aminozuren is bijvoorbeeld bij sommige sporters heel populair; zij hebben zich er waarschijnlijk zelf in verdiept’. Dit zijn extremen, de massa is niet consequent in het supplementgebruik. Persoonlijk vindt Floris dat je kritisch moet zijn wanneer je supplementen voorschrijft: ‘Begin bij de basisvoeding en vul zo nodig aan met bijvoorbeeld een multivitamine met 50% van de Dagelijkse Referentie Inname (“ADH”). Het is belangrijk dat het supplementgebruik past bij de sportspecifieke doelstelling’. Beoordeel dit per individu: ‘Een fietskoerier kan soms meer baat hebben bij een supplement dan een recreatieve sporter’.

‘Het gebruik van verrijkte voedingsmiddelen is niet altijd nodig. Het kan leiden tot opeenstapeling van nutriënten wanneer er verschillende verrijkte voedingsmiddelen (en supplementen) gebruikt worden. Suppletie van extra B-vitamines is dan ook niet noodzakelijk. In de praktijk komt het voor dat sporters een veel te hoge vitamine B6 inname hebben’.

Recreatieve sporters

‘Voor recreatieve sporters is de basisvoeding het belangrijkst’, aldus Floris. Let wel op de inname van voldoende koolhydraten met een hoge nutriëntendichtheid. ‘Na de training of wedstrijd is het niet altijd nodig het lichaam direct weer aan te vullen met koolhydraten. Alleen voor topsporters die de volgende dag weer een prestatie moeten leveren is dit van belang. Na een sportprestatie is inname van eiwitten belangrijk. Dit kan in de vorm van een normale maaltijd die ook voldoende nutriënten bevat. Daarnaast kan zuivel een makkelijke eiwitbron zijn omdat het vloeibaar is’.

Floris Wardenaar is al sinds zijn tienerjaren geïnteresseerd in het effect van voeding op de sportprestatie. Hij is daarom Voeding & Diëtetiek in Amsterdam gaan studeren, waarbij hij zich vooral interesseerde in de sportvoeding. Tijdens zijn studie volgde hij de PHBO opleiding sportdiëtetiek op Papendal die nu nog steeds door de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen wordt aangeboden. Na zijn master aan de Wageningen Universiteit is hij gestart met zijn promotieonderzoek aan de Hogeschool Arnhem Nijmegen. Hij is teamleider van het kennisteam Sports and Exercise Nutrition van HAN Sport en Bewegen en teamleider van Team Voeding van NOC*NSF. Ook is hij betrokken bij beleidsmatige ontwikkelingen op het gebied van sportdiëtetiek en is hij voormalig voorzitter van de vereniging Sportdiëtetiek Nederland. Kijk voor meer informatie op: www.hansportnutrition.nl